M&A w Polsce: dlaczego Polska jest gorącym punktem na mapie fuzji i przejęć

Dzięki dynamicznie rozwijającej się i zróżnicowanej gospodarce Polska stała się jednym z najatrakcyjniejszych w Europie kierunków dla fuzji i przejęć (M&A), a liczba transakcji w ciągu ostatnich 5 lat przekroczyła historyczne średnie. W Aventis Advisors uważamy, że Polska to doskonałe miejsce na inwestycje.

Jednak według Filipa Drazdou, dyrektora w firmie Aventis Advisors, “na polskim rynku fuzji i przejęć istnieje wiele zagrożeń, które mogą być trudne do w pełni zrozumienia, w tym złożoność kwestii regulacyjnych, prawnych i kulturowych”.

W tym wpisie przedstawimy wszystko, co należy wiedzieć, aby podejmować lepsze decyzje inwestycyjne i z powodzeniem rozwijać swoją działalność w Polsce. Przeanalizujemy trendy M&A w Polsce oraz dlaczego w ciągu ostatnich trzech dekad nastąpił rozkwit polskiej gospodarki, a także, z czego można skorzystać, a czego unikać.

• Kluczowe trendy i dane rynkowe stojące za polską aktywnością M&A
• Dlaczego M&A przeżywa rozkwit w ostatniej dekadzie
• Na jakie szanse i zagrożenia należy uważać

M&A w pigułce: stały wzrost we wszystkich obszarach

Odporne przepływy transakcji M&A - silne ożywienie od 2021 roku

Polska od lat jest dominującą siłą na rynku M&A Europy Środkowo-Wschodniej i konsekwentnie przoduje w regionie pod względem liczby transakcji w ostatniej dekadzie, jak wynika z danych Mergermarket. Rynek ten, choć historycznie stabilny, doświadczył znacznego wzrostu aktywności począwszy od 2021 roku.

Po okresie względnego spowolnienia w latach 2016-2020, wynikającego z niepewności politycznej i pandemii COVID-19, polski rynek M&A odbił się z wyjątkową siłą. To ożywienie napędzały ponownie rozpędzona gospodarka, prowzrostowa polityka oraz firmy chętne do wykorzystania nowych okazji.

W 2021 roku Polska odnotowała 314 transakcji M&A, a szczególnie atrakcyjnym sektorem stał się e-commerce, za sprawą przyspieszonego przejścia do handlu online. Dynamika ta utrzymała się mimo narastających przeciwności, takich jak wysoka inflacja, podwyżki stóp procentowych i konflikt w Ukrainie: rok 2022 przyniósł rekord wszech czasów, 477 transakcji.

Choć liczba transakcji spadła do 361 w 2024 roku i 299 w 2025 roku, wciąż utrzymuje się znacznie powyżej mediany dekady wynoszącej 253 transakcje. Utrzymująca się siła sektorów takich jak usługi biznesowe i software podkreśla niesłabnącą atrakcyjność Polski zarówno dla inwestorów strategicznych, jak i finansowych. W Aventis Advisors nasze aktywne zaangażowanie na polskim rynku M&A potwierdza ten trend.

Znaczące inwestycje strategiczne i dynamiczna scena private equity

W analizowanym okresie inwestycje strategiczne stanowiły lwią część wszystkich transakcji M&A w Polsce. 

Szybko rosnące wydatki konsumpcyjne w Polsce, osiągające rekordowe poziomy w 2025 r. według Ekonomia handlu zachęciły zarówno krajowe, jak i zagraniczne firmy do zwiększania swojej obecności rynkowej poprzez fuzje i przejęcia. Polska może się też pochwalić bogactwem innowacji, które nabywcy woleli przejąć, niż budować własnymi siłami. Dodatkowo rozdrobnienie większości polskich branż daje nabywcy strategiczni szeroki wybór potencjalnych targetów. 

Fundusze private equity stały się najaktywniejszymi inwestorami finansowymi w Polsce. Transakcje private equity rosły powoli, ale stabilnie w analizowanym okresie, choć w latach 2020-2021 trend ten chwilowo się odwrócił. W tym czasie gwałtownie wzrosła liczba transakcji strategicznych, co obniżyło udział private equity w ogólnej liczbie transakcji. Rok 2022 był rekordowy dla private equity, z 129 transakcjami, a wysoki poziom utrzymuje się do dziś.

Dzięki optymizmowi panującemu wśród inwestorów, firmy private equity wykorzystały atrakcyjną ofertę przejęć na polskim rynku. Oprócz private equity, wśród inwestorów finansowych wzrosło również zainteresowanie funduszami venture capital. Według PFR Ventures i Inovo, inwestycje VC osiągnęły szczyt w latach 2021 i 2022, z zainwestowanym kapitałem odpowiednio 791 mln EUR i 781 mln EUR. Od tego czasu rynek wrócił do historycznie silnych poziomów: 467 mln EUR w 2023 roku i wzrost do 493 mln EUR w 2024 roku.

Rosnący udział transgranicznych transakcji M&A

Analizując zmiany zachodzące w ciągu ostatnich dziesięciu lat, można stwierdzić, że transakcje międzynarodowe jako odsetek wszystkich transakcji stale rosną. Zainteresowanie zagranicznych nabywców wynika z solidnej gospodarki Polski i korzystnej sytuacji rynkowej. Wśród wielu korzyści, jakie można osiągnąć poprzez rozwój w Polsce, kraj oferuje tanią, ale dobrze wykwalifikowaną siłę roboczą oraz dużą bazę klientów. Ponadto, dla nabywców z krajów o silniejszej walucie (np. USD i EUR), korzystny wpływ kursów walutowych na wycenę skutecznie skutkuje zniżką w porównaniu z ich rodzimymi rynkami. 

•  Solidna gospodarka i korzystny klimat inwestycyjny: Polska oferuje połączenie opłacalnej, ale wysoko wykwalifikowanej siły roboczej oraz dużej bazy klientów.
•  Korzystne kursy wymiany walut: W przypadku nabywców z siedzibą w lokalizacjach o silniejszych walutach (np. USD i EUR) korzystne kursy wymiany mają znaczący wpływ na wyceny, powodując względne dyskonto w porównaniu z ich rynkami macierzystymi.

W latach 2021 i 2022 liczba transgranicznych transakcji M&A wzrosła do rekordowych poziomów, gdy zagranicznych nabywców przyciągało silne odbicie polskiej gospodarki. Mimo niedawnego spowolnienia zagraniczni nabywcy wciąż interesują się Polską, kierowani chęcią zwiększenia przychodów, realizacji synergii kosztowych i uzyskania dostępu do innowacyjnych technologii. W 2025 roku zagraniczni nabywcy odpowiadają za około 51% wszystkich transakcji M&A w Polsce. W Aventis Advisors obserwujemy rosnące zainteresowanie ze strony międzynarodowych nabywców, którzy chcą wejść na polski rynek i rozwijać się na nim, a kilku z nich obecnie doradzamy przy przejęciach w regionie. Jak dotąd w 2025 roku zainteresowanie ze strony międzynarodowych nabywców jest najwyższe w historii.

Znaczne zainteresowanie ze strony nabywców z USA, Wielkiej Brytanii i Niemiec

Wśród krajów Europy Środkowo-Wschodniej, Polska wyróżnia się jako wiodący kierunek dla inwestorów zagranicznych. Główną grupę inwestorów stanowią nabywcy ze Stanów Zjednoczonych i krajów Europy Zachodniej, ale obserwujemy również rosnące zainteresowanie ze strony inwestorów z Czech i innych sąsiednich rynków.

Przyjrzyjmy się bliżej nabywcom z trzech głównych krajów. Inwestorzy z USA byli aktywni w przejęciach we wszystkich sektorach. Kluczowe obszary zainteresowania to oprogramowanie (27 transakcji), żywność (11 transakcji) oraz branża medyczna (osiem transakcji). Z drugiej strony, nabywcy z Wielkiej Brytanii byli najbardziej aktywni w sektorze energetycznym (17 transakcji w ciągu ostatnich dziesięciu lat), a następnie w sektorze usług finansowych (13 transakcji) i oprogramowania (11 transakcji). Głównymi sektorami docelowymi dla nabywców z Niemiec, z kolei, były produkty i usługi przemysłowe (12 transakcji), energia (11 transakcji) oraz eCommerce (osiem transakcji). 

• Inwestorzy z siedzibą w Stanach Zjednoczonych były aktywne w przejęciach we wszystkich sektorach. Główne obszary zainteresowania obejmowały oprogramowanie (41 transakcji), usługi biznesowe (13 transakcji) i dobra konsumpcyjne (13 transakcji).
• Inwestorzy z siedzibą w Wielkiej Brytanii były najbardziej aktywne w sektorze energetycznym (20 transakcji), finansowym (20 transakcji) i oprogramowania (19 transakcji).
• Niemieccy inwestorzy  koncentrowała się głównie na usługach biznesowych (16 transakcji), energii (16 transakcji) i produktach przemysłowych (14 transakcji).

Liczba transakcji M&A podwaja się w wielu sektorach

W ciągu ostatnich kilku lat Polska była świadkiem niezwykłego wzrostu liczby transakcji fuzji i przejęć w wielu sektorach. Wiodącymi sektorami są oprogramowanie, usługi i energetyka, a także inne sektory, takie jak przemysłowy i finansowy. 

• Oprogramowanie komputerowe: To zdecydowanie najszybciej rosnąca branża pod względem liczby transakcji M&A, ze wzrostem 19-krotnym od 2010 roku. Choć już wcześniej korzystała na trendach cyfryzacji, branża oprogramowania komputerowego wystrzeliła jeszcze mocniej wraz z pandemią w 2020 roku. Polskę wyróżniło przy tym silne zainteresowanie zagranicznych nabywców, przyciągniętych dużą liczbą firm SaaS i IT Services.
• Energia: Sektor energetyczny uplasował się na trzecim miejscu: roczna liczba transakcji M&A wzrosła z 12 w 2010 roku do rekordowych 59 w 2022 roku, następnie 37 w 2023, 36 w 2024 i 30 w 2025 roku. Lwią część tego wzrostu zapewniły transakcje w energetyce odnawialnej, zwłaszcza w fotowoltaice. Rosnące zainteresowanie odnawialnymi źródłami energii napędzają coraz wyższe ceny tradycyjnych nośników energii oraz seria regulacji środowiskowych zgodnych z polityką UE. 
• Inne usługi: Ta kategoria obejmuje szereg działalności biznesowych, których nie można przypisać do innych grup. W przeciwieństwie do stabilnego wzrostu w oprogramowaniu komputerowym i energetyce, przepływy transakcji M&A w pozostałych usługach były bardziej nierówne. Częstymi targetami przejęć były firmy oferujące usługi edukacyjne, doradcze i finansowe (np. windykację).

Patrząc na łączną liczbę fuzji i przejęć z ostatnich piętnastu lat, usługi ogólne były najaktywniejszym sektorem M&A w Polsce pod względem łącznej liczby zawartych transakcji.

Sektory produktów i usług przemysłowych mają istotny udział w polskiej gospodarce ze względu na jej bazę przemysłową. Jak jednak pokazuje powyższy wykres, aktywność M&A w tym sektorze stoi w miejscu. W Aventis przewidujemy, że szybko rosnący sektor oprogramowania komputerowego utrzyma swoją przewagę w najbliższej przyszłości, napędzany utrzymującym się zainteresowaniem inwestorów rosnącą liczbą polskich firm software.

Atrakcyjna sytuacja makroekonomiczna: Dlaczego warto inwestować w Polsce

Prężna i szybko rozwijająca się gospodarka

W 2025 r. PKB Polski osiągnął historycznie wysoki poziom $1 biliona. To czyni ją 20. największą gospodarką na świecie i 9. największą w Europie, według danych MFW.

Polska ma prężny gospodarka z silną historią wzrostu realnego PKB. Podczas ostatnich dwóch światowych spadków koniunktury kraj ten był lśniącą gwiazdą w Europie. Polska uniknęła recesji w latach 2007-09, a w 2020 r. jej realny PKB skurczył się tylko o 2,0%. Było to znacznie mniej niż w UE i OECD, gdzie średnie wyniosły odpowiednio minus 5,6% i minus 4,2%.

Pomimo trwających napięć geopolitycznych wynikających z rosyjskiej inwazji na Ukrainę, polska gospodarka pozostała względnie stabilna. W 2022 r. kraj osiągnął dodatni wzrost PKB rok do roku, a prognozy instytucji takich jak MFW sugerują, że trend ten będzie kontynuowany.

Znaczenie dla M&A w Polsce

Polska, podobnie jak wiele innych gospodarek, wykazuje pozytywny związek między wzrostem PKB a aktywnością w zakresie fuzji i przejęć. Wynika to z kilku czynników: 

• Zaufanie do wzrostu rynku: Firmy chętniej angażują się w transakcje M&A, gdy mają pozytywne nastawienie do przyszłego wzrostu rynku. Ta pewność napędza ich gotowość do rozwijania biznesu poprzez przejęcia strategiczne.
• Solidny rynek pracy: Silny PKB często zbiega się z solidnym rynkiem pracy, generując dochód do dyspozycji, który pomaga utrzymać popyt na odpowiednim poziomie.
• Więcej możliwości finansowania: W sprzyjających warunkach gospodarczych, jakie miały miejsce w Polsce w ciągu ostatnich kilku dekad, instytucje finansowe są bardziej skłonne do udzielania pożyczek, a pożyczkobiorcy mają lepszy dostęp zarówno do kapitału krajowego, jak i zagranicznego. Sprzyja to zawieraniu transakcji. 

Wpływ globalnego spowolnienia rynkowego na krajobraz M&A w Polsce

W obliczu narastającej niepewności w globalnej gospodarce warto pamiętać, że aktywność M&A może pozostać opłacalna. W rzeczywistości spowolnienia rynkowe mogą stwarzać wyjątkowe szanse dla tych, którzy podchodzą do nich z odpowiednim screeningiem i due diligence. Oto kilka przykładów:

• Znalezienie atrakcyjnych możliwości: Firmy borykające się z problemami finansowymi mogą połączenia lub sprzedaży części swojej działalności w celu pozyskania bardzo potrzebnego zastrzyku środków. Z kolei zaradni nabywcy mogą upolować dobre okazje po niższych cenach dzięki atrakcyjniejszym wycenom. Przejęcia oportunistyczne i przejęcia firm w trudnej sytuacji są typowe dla takiego otoczenia gospodarczego.
• Zmieniający się krajobraz Polski: Polska przez długi czas była rynkiem sprzedającego, ale wygląda na to, że karta się odwraca. Nabywcy, których wcześniej powstrzymywały wygórowane wyceny, wracają na rynek. Jednocześnie sprzedający, którzy przyzwyczaili się do premiowych cen, korygują swoje oczekiwania. To tworzy idealne otoczenie dla transakcji M&A.

Rosnąca siła robocza dostępna za 1/2 pensji w Europie Zachodniej

Polska ma największą populację w Europie Środkowo-Wschodniej, liczącą około 38 mln mieszkańców. Współczynnik aktywności zawodowej pozostaje solidny i stabilny, wzmacniany atrakcyjnością Polski jako kierunku dla zagranicznych studentów i pracowników. Do tego duży napływ Ukraińców ma według prognoz powiększyć polską siłę roboczą o 1,0-2,25% i dodać 1,5-2,5% do populacji w wieku produkcyjnym. 

Kluczową zaletą polskiej siły roboczej dla zagranicznych nabywców jest jej niski koszt w porównaniu do większości innych członków Unii Europejskiej. Według Eurostat godzinowy koszt pracy w Polsce w 2025 roku wyniósł 17 EUR wobec średniej unijnej na poziomie 34 EUR. Oznacza to 50% przewagi kosztowej.

Polska jest jednym z najlepiej prosperujących członków Unii Europejskiej pod względem zatrudnienia. Stały wzrost gospodarczy stworzył wiele możliwości zatrudnienia, przyciągając do kraju wiodące międzynarodowe firmy. Firmy te są przyciągane przez imponującą siłę roboczą znaną z dostarczania wysokiej jakości usług po konkurencyjnych kosztach. W rezultacie stopa bezrobocia w kraju stale spadała na przestrzeni lat, pozostając znacznie poniżej średniej UE.

Znaczenie dla M&A w Polsce

Silny rynek pracy z niskim bezrobociem zwykle wskazuje na dobrze prosperującą gospodarkę. W takim środowisku firmy mają zaufanie do swoich przyszłych wyników i szukają sposobów na rozwój, co prowadzi do wzrostu liczby fuzji i przejęć. Wysokie wskaźniki zatrudnienia zazwyczaj skutkują również wyższym dochodem do dyspozycji, napędzając wzrost popytu, który zachęca firmy do zwiększania oferty i wielkości produkcji.

Stosunkowo tania pula talentów w Polsce ma również duże znaczenie dla transgranicznych transakcji M&A. Dla nabywcy z Europy Zachodniej inwestycja w Polsce oznacza na przykład 60-70% „dyskonta” na kosztach pracy w porównaniu z jego krajem macierzystym.

Zróżnicowana gospodarka

Polska ma szybko rozwijającą się oraz zdywersyfikowaną gospodarkę ze zdrowym podziałem na różne podstawowe rodzaje działalności: usługi, przemysł, budownictwo i rolnictwo. 

Usługi zdominowały dotychczasowy wzrost w Polsce, stanowiąc 59,4% całkowitej wartości dodanej brutto (GVA) w 2021 r. Handel; naprawa pojazdów silnikowych jest najbardziej znaczącym czynnikiem, choć w ostatnich latach spada ze względu na nowe usługi związane z technologią, które wchodzą na jego miejsce. Widzieliśmy również znaczny rozwój działalności w zakresie zdrowia, pracy socjalnej i instytucji finansowych.

Działalność związana z przemysłem, a przede wszystkim produkcja, również stanowi dużą część WDB Polski - 25,1% w 2021 roku. W ramach produkcji przemysłowej motoryzacja jest kluczowym czynnikiem przyczyniającym się do wzrostu gospodarczego Polski. Działalność górnicza jest również na stosunkowo dobrym poziomie dzięki bogatym zasobom mineralnym kraju. Wielu zagranicznych nabywców (np. z Niemiec) aktywnie kupuje spółki z tego właśnie segmentu.

Udział komponentów budowlanych i rolniczych WDB był stosunkowo niewielki i powoli spadał. Należy jednak zauważyć, że w segmencie budownictwa dobrze trzyma się działalność związana z nieruchomościami, wspierana przez nieruchomości mieszkaniowe.

Zróżnicowane szanse dla M&A w Polsce

Zróżnicowana gospodarka Polski oferuje świetne perspektywy fuzji i przejęć dla nabywców z dowolnego sektora. Choć większość transakcji M&A w kraju miała miejsce w branży usługowej, zwłaszcza w sektorze tech, warto zauważyć, że branże technologiczne nie były jedynym atrakcyjnym targetem dla fuzji i przejęć. Dobrą aktywność M&A odnotowano na przykład także w sektorach produkcji i nieruchomości. 

Wzrost gospodarczy promowany przez organizacje międzynarodowe

Polska jest integralnym członkiem kluczowych organizacji międzynarodowych, takich jak Unia Europejska, NATO, MFW, Bank Światowyoraz Światowa Organizacja Handlu. Te strategiczne członkostwa oferują szereg korzyści, które mogą zwiększać aktywność M&A w kraju.  

Po pierwsze, przynależność do Unii Europejskiej daje Polsce dostęp do dużego i zamożnego rynku europejskiego. Upraszcza to handel i zatrudnienie ponad granicami, czyniąc kraj atrakcyjnym kierunkiem dla zagranicznych studentów i pracowników. Promuje też wspólne ramy regulacyjne i prawne z dobrze rozwiniętymi instytucjami finansowymi, co pomaga wyrównać szanse i zachęca do transgranicznych M&A. 

Po drugie, członkostwo w określonych organizacjach, takich jak UE, oferuje znaczne korzystne dotacje i pomoc finansową.

Czynniki makro, których należy być świadomym

Rosnące ceny

Po latach niskiej inflacji, od drugiej połowy 2021 r. w Polsce odnotowano wzrost poziomu cen, osiągając 17,2% w lutym 2023 r., według danych S&P Capital IQ. Inflacja ta została wywołana przez wąskie gardła w łańcuchu dostaw COVID-19 i popyt stymulowany bodźcami, a w I kwartale 2022 r. znacznie przyspieszyła po rosyjskiej inwazji na Ukrainę. 

Poziomy cen osiągnęły szczyt pod koniec 2023 r., a następnie gwałtownie spadły, po czym nastąpiło umiarkowane odbicie i stabilizacja do 2024 r., A następnie ponowny spadek do poziomów docelowych w 2025 r. Podczas gdy podwyższone ceny odbiły się na nastrojach przedsiębiorców i konsumentów w tym okresie, polska gospodarka po raz kolejny wykazała się odpornością i nadal osiąga dobre wyniki.

Wpływ inflacji na M&A w Polsce

Wyższa inflacja może mieć liczne implikacje dla działalności w zakresie fuzji i przejęć w Polsce. Obszary, na które inflacja zazwyczaj ma wpływ to między innymi: skupienie się na realnym wzroście, wyceny spółek docelowych oraz dłuższe okresy wyłączności.

Koncentracja na realnym wzroście

W trakcie procesu due diligence, analizując sytuację finansową firmy, kupujący zwykle oceniają wzrost, skupiając się na przychodach. W czasach podwyższonej inflacji wiele firm będzie w stanie wykazać silny wzrost nominalnej wartości przychodów, ale nie wolumenu, zwłaszcza w kategoriach niewrażliwych na ceny, takich jak energia i towary. Dlatego też konieczne jest dogłębne zbadanie źródeł wzrostu i zrozumienie, czy cel rośnie w ujęciu realnym.

Niższe wyceny

Podwyższona inflacja często prowadzi do zawyżonych kosztów operacyjnych ze względu na wyższe nakłady i koszty energii. W połączeniu z trwającą inflacją płac i kwestiami związanymi z łańcuchem dostaw, może to wywierać znaczną presję na rentowność, a tym samym na wyceny. Spółki docelowe, które nie są w stanie przenieść wyższych kosztów na swoich klientów, są narażone na ryzyko sprzedaży z dyskontem w porównaniu do tych, które są w stanie to zrobić.  

Dłuższe okresy wyłączności

Kupujący mogą wnioskować o wydłużenie okresu wyłączności, aby dać czas na przeprowadzenie bardziej szczegółowej analizy due diligence. Typowym obszarem, który znajduje się w centrum uwagi podczas wysokiej inflacji, jest siła cenowa firmy docelowej i ustalenia cenowe z jej dostawcami. Na przykład, czy firma zablokowała korzystne warunki cenowe u swojego dostawcy i czy ma siłę rynkową do podnoszenia cen zgodnie z inflacją.

Stopy procentowe powyżej historycznych poziomów

Niskie stopy procentowe zachęcają do wydatków biznesowych i konsumpcyjnych, co przekłada się na wzrost gospodarczy. Stopy w Polsce systematycznie spadały od 2003 roku, by po pandemii osiągnąć poziom 0,1% w celu ochrony gospodarki w 2020 roku.

Trend ten zakończył się jednak w 3 kwartale 2021 roku, kiedy to wprowadzono 11 kolejnych podwyżek stóp w celu walki z inflacją i deprecjacją złotego. W efekcie stopa procentowa w Polsce wzrosła od 0,1% do 6,75% w okresie od października 2021 do września 2022. 

• Historyczny spadek: Stopy procentowe stale spadały od 2003 r., Spadając do 0,3% po cięciach spowodowanych pandemią w 2020 r. W celu ochrony gospodarki.
• Punkt zwrotny w 2021 r: Trend ten zakończył się w III kwartale 2021 r., kiedy to wprowadzono 11 kolejnych podwyżek stóp procentowych w celu walki z inflacją i deprecjacją złotego. W rezultacie stopa procentowa w Polsce wzrosła z 0,3% do 6,1% w okresie od października 2021 r. do września 2022 r.  
• Obiecująca przyszłość: Chociaż podwyżki stóp były trudne, były również skuteczne. Obecnie obserwujemy wiele obiecujących oznak poprawy, w tym szybkie odreagowanie złotego, który jest bliski przedwojennych poziomów w stosunku do EUR i USD. Inflacja osiągnęła szczyt w 2023 r., a analitycy prognozują, że będzie się stabilizować w 2026 r. i później.

Stabilna stopa procentowa zgodna z długoterminowym celem inflacyjnym banku centralnego to najkorzystniejszy krajobraz dla fuzji i przejęć. Typowy wpływ gwałtownych podwyżek i wyższych stóp na krajobraz M&A obraca się wokół wyceny oraz zmiany metody finansowania transakcji. 

Wyższy koszt kapitału

Stabilna stopa procentowa, która jest zgodna z długoterminowym celem inflacyjnym banku centralnego, jest najkorzystniejszym krajobrazem dla fuzji i przejęć. Sprawia to, że transakcje finansowane długiem, takie jak wykupy lewarowane (LBO), są mniej atrakcyjne. Może to również skutkować proponowaniem przez kupujących alternatywnych metod płatności, które wymagają mniejszej ilości gotówki do zapłaty w momencie zamknięcia transakcji. Alternatywne taktyki płatności obejmują płatności ratalne, weksle własne, zarobek/wypłaty za kamienie milowe przychodów, rolowanie kapitału lub płatności za pośrednictwem innych sprawiedliwych aktywów.

Wyższy koszt kapitału może również wpływać na wycenę, jeśli cel jest wysoce lewarowany lub ma słabe wskaźniki pokrycia. Firmy pozostaną z mniejszą ilością gotówki po spłacie odsetek, co zwiększa ryzyko niewywiązania się ze swoich zobowiązań dłużnych. Wskaźniki płynności, wypłacalności i pokrycia powinny być zatem dokładnie badane podczas procesów due diligence.

Spadek finansowania kapitałowego

Kiedy stopy rosną, ceny akcji zazwyczaj spadają, ponieważ inwestorzy przenoszą swoje pieniądze do obligacji i innych papierów wartościowych o stałym dochodzie. Utrudnia to firmom finansowanie przejęcia za pomocą kapitału własnego, ponieważ musiałyby sprzedać więcej akcji, aby uzyskać tę samą ilość kapitału.

W wyniku niższych cen akcji transakcje M&A typu stock swap mogą wyjść z łask. Stock swap ma miejsce, gdy posiadane przez akcjonariuszy udziały w akcjach spółki docelowej są wymieniane na akcje spółki przejmującej. Mało prawdopodobne jest, że nabywca wykorzysta akcje jako środek finansowania transakcji, jeśli kurs jego akcji jest notowany znacznie poniżej wartości godziwej.

Zmiana kursu walutowego

Dzięki silnemu wzrostowi gospodarczemu Polski, wahania wartości złotego (PLN) były stosunkowo niskie po kryzysie finansowym z 2008 roku. Trend ten został przerwany w lutym 2022 r., kiedy Rosja dokonała inwazji na Ukrainę, a wartość złotego spadła na kilka miesięcy. Czynniki takie jak rosnące ryzyko geopolityczne, wysoka lokalna inflacja oraz bezprecedensowe podwyżki stóp procentowych przez banki centralne odegrały znaczącą rolę w deprecjacji waluty.

Po październiku 2022 r. złoty odzyskał siły dzięki stabilizacji rynków i serii podwyżek stóp procentowych przez polski bank centralny (NBP)

Stabilna waluta zwykle wspiera wzrost fuzji i przejęć, ponieważ buduje pewność firm i konsumentów. Ułatwia też prognozowanie przyszłych wyników i zarządzanie ryzykiem transakcyjnym. Gdy waluta traci na wartości, może to prowadzić do większej liczby napływających transakcji M&A, ale może też ciążyć wynikom skorygowanym o FX i wycenom.

Znaczenie dla M&A w Polsce

Stabilna waluta zwykle wspiera wzrost fuzji i przejęć, ponieważ buduje pewność firm i konsumentów. Ułatwia też prognozowanie przyszłych wyników i zarządzanie ryzykiem transakcyjnym. Z drugiej strony deprecjacja waluty może zwiększać napływające M&A, czyniąc lokalne aktywa bardziej przystępnymi dla zagranicznych nabywców, ale może też komplikować wycenę i analizę wyników finansowych.

Większy napływ inwestycji M&A z zagranicy

Polska pozostała preferowanym kierunkiem dla transgranicznych transakcji M&A, ponieważ zagraniczni inwestorzy strategiczni i fundusze private equity chcą czerpać korzyści z szybko rosnącego rynku kraju, strategicznej lokalizacji i konkurencyjnych kosztów pracy. Słabszy polski złoty (PLN) może dodatkowo przyciągać zagranicznych inwestorów strategicznych i finansowych, ponieważ skutecznie obniża koszt przejęcia lokalnych firm dla nabywców operujących w silniejszych walutach. 

Koncentracja na wynikach skorygowanych o kurs walutowy

Podczas due diligence, Kupujący muszą rozróżnić organiczne wyniki biznesowe od tymczasowych zysków lub strat spowodowanych zmianami kursów walut. Eksporterzy mogą wydawać się szybko rosnąć w okresach deprecjacji, podczas gdy firmy uzależnione od importu mogą odczuwać presję na marżę, jeśli nie mogą przenieść wyższych kosztów na konsumentów.

Wpływ na wycenę

Wpływ wahań kursów walut na wycenę zależy od konkretnej ekspozycji spółki:

• Pozytywny: Firmy nastawione na eksport, posiadające zagraniczne rezerwy gotówkowe oraz firmy, które nie są uzależnione od importowanych towarów lub zadłużenia zagranicznego, mogą skorzystać na osłabieniu złotego.
• Negatywny: Firmy posiadające znaczne zobowiązania denominowane w walutach obcych lub prowadzące działalność opartą na imporcie mogą odnotować niższą rentowność i wycenę.

Podsumowanie M&A w Polsce

Rynek z solidnymi fundamentami i zachęcającymi perspektywami

W ciągu ostatnich trzech dekad Polska osiągnęła stały wzrost gospodarczy, a jej stolica, Warszawa, stała się centrum biznesowym Europy Środkowo-Wschodniej. Dobrze zdywersyfikowana gospodarka Polski jest jedną z najszybciej rozwijających się i najbardziej odpornych w Europie, wspieraną przez stabilne środowisko makroekonomiczne, niskie koszty pracy, przyjazne dla biznesu ramy regulacyjne oraz znaczące inwestycje zarówno ze strony podmiotów zagranicznych, jak i Unii Europejskiej. Zobacz nasze prognozę M&A w Polsce na 2026 rok aby uzyskać najnowsze informacje.

W rezultacie aktywność M&A przeżywa w kraju rozkwit. Polska wielokrotnie zajmowała 1. miejsce w Europie Środkowo-Wschodniej pod względem liczby transakcji M&A i ich łącznej wartości, a my w Aventis Advisors spodziewamy się kontynuacji tego trendu.

Podczas gdy branże związane z technologią w kraju odnotowały w ostatnich latach najszybszy wzrost, zaobserwowaliśmy również rosnące wolumeny transakcji w wielu branżach, w szczególności w oprogramowaniu, energetyce i innych usługach. Silną dynamikę zaobserwowano również w transakcjach strategicznych i finansowych, przy rosnącej aktywności private equity i transakcjach transgranicznych, zwłaszcza ze strony inwestorów z USA i Wielkiej Brytanii.

Polska mierzy się obecnie z licznymi przeciwnościami, w wyniku czego analitycy prognozują wolniejszy wzrost gospodarczy w nadchodzących latach w porównaniu z poziomami sprzed pandemii. Pewność inwestorów pozostaje jednak wysoka. Dzięki swojej odporności finansowej i dywersyfikacji Polska wciąż ma według prognoz przewyższać bardziej dojrzałe rynki zachodnie. Nadal obserwujemy silną dynamikę transakcji i długoterminowe szanse w polskim krajobrazie M&A.

Dlaczego warto współpracować z lokalnym doradcą M&A w Polsce

Rosnąca liczba transakcji M&A w Polsce zwiększyła popyt na doradcy M&A wśród inwestorów strategicznych i funduszy private equity. Doradcy M&A wnoszą nieocenioną wiedzę i wsparcie na każdym etapie: od wyszukania firm na sprzedaż, przez due diligence, po pomoc w zamknięciu transakcji.

Zaangażowanie polskiego doradcy M&A jest szczególnie ważne w trakcie procesu due diligence. W Polsce obejmuje on zwykle szczegółowy przegląd finansów, struktury prawnej i pozycji podatkowej targetu. W zależności od branży i specyfiki transakcji mogą być wymagane także dodatkowe obszary, takie jak due diligence IT, cyberbezpieczeństwa, operacyjne, rynkowe czy środowiskowe. Polski doradca M&A może pomóc poruszać się po lokalnych regulacjach i standardach, zapewniając kompleksową ocenę ryzyk i szans.

Poza analizą due diligence, lokalna wiedza jest kluczem do identyfikacji najlepiej dopasowanych celów przejęć. Polski doradca wnosi wiedzę rynkową, dostęp do przepływu transakcji oraz zrozumienie wschodzących sektorów i najlepiej prosperujących firm, co pozwala odkryć wysokiej jakości możliwości, które są zgodne z Twoją strategią.

Transakcje transgraniczne dodają kolejną warstwę złożoności ze względu na różnice kulturowe, prawne i regulacyjne. Lokalny doradca wypełnia tę lukę, pomagając zagranicznym nabywcom zrozumieć polskie środowisko biznesowe, pokonać bariery językowe i kulturowe oraz poruszać się po wymogach zgodności. Mając po swojej stronie odpowiedniego doradcę, można podejść do transakcji w Polsce z pewnością siebie i zmaksymalizować swoje szanse na pomyślny wynik.

Aventis Advisors pomoże Ci odnaleźć się na polskim rynku M&A

Aventis Advisors jest polską spółką doradca M&A skupiający się na firmach technologicznych i wzrostowych. Nasz zespół zgromadził spore know-how w pomaganiu międzynarodowym nabywcom w radzeniu sobie z wyjątkowymi zawiłościami inwestowania w Polsce. Dzięki naszemu doświadczeniu w łączeniu zagranicznych inwestorów z polskimi targetami możesz nam powierzyć wszystkie swoje potrzeby inwestycyjne, od zrozumienia złożonych wymogów finansowych po pokonywanie różnic kulturowych.

Sprawdź nasze ostatnie studium przypadku na temat tego, jak wsparliśmy Apave, francuską spółkę TIC, w przejęciu polskiej firmy certyfikującej ISO, spółki ISOCERT.

Skontaktuj się z nami jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o M&A w Polsce. Chętnie odpowiemy na wszystkie Twoje pytania i znajdziemy dla Ciebie najlepsze transakcje.